PARS SEXTA.
Incipiunt declaraciones super dubiis emergentibus que in precedentibus non sunt expressa: prout sequitur.
He sunt declaraciones super quibusdam dubiis emergentibus in Ecclesia Sancti Pauli London
post priorum consuetudinum in unam compilacionem, extracte de registris Capituli Sancti Pauli
London, tam novis quam antiquis, que in precedenti compilacione non comperiuntur plene
determinate.
Cap. 1. De Processionibus minarum ecclesiarum civitatis faciendis ad Ecclesiam Sancti Pauli et non alibi, et de processionibus in ebdomoda Pentecostes.
Interdictum est minoribus ecclesiis diebus dominicis ad processionem exire, set ad horam
terciam ad majorem Ecclesiam ad audiendum verba vite convenire jubentur clerus et populus.
Indecens siquidem est, et racioni contrarium, si filii habentes matrem in proximo, aut servi
dominum, totis affectibus obsequi ac visitare dissimulent; et quoniam suburbani presbiteri propter
difficultates itineris, et locorum distancias, hoc non possunt, semel in anno, omni occasione deposita,
convenire jubentur. Secunda feria in ebdomoda Pentecostes, suburbani presbiteri cum suis
plebibus, et vexillis, et cruce, universi conveniant. Tercia feria, eodem modo, presbiteri et plebs
Archidiaconatus Middelsexie. Quarta feria, presbiteri et plebs Archidiaconatuum Essexie et
Colcestrie, subsequentibus Archidiaconis, si fuerint presentes, vel eorum officiales processiones
suas, et cas adducentibus usque ad Ecclesiam matricem cum ympnis et laudibus, processionibus
completis majus Altare sui Patroni Doctoris Gencium cum oblacionibus debitis et votivis
visitantes: sequentibus feriis, reliqui sccundum suas oportunitates qui processionibus interesse
nequiverant, faciant ad idem. Similiter est de penitentibus constitutum. Quisquis ergo hoc
devotus impleverit, fraternitatem majoris Ecclesie et omnium que sub ea Deo militant, accipit,
et tercia pars penitencie ejus anni illius relaxatur. Unde eciam in majori Ecclesia pro viventibus Missa familiaris, et pro defunctis altera, singulis fere diebus ferialibus, et pro salute
vivorum et requie defunctorum totum cotidie decantatur Psalterium inter xxx Canonicos per
quinos Psalmos ab antiquo divisim. (fn. 1)
Cap. 2. De officio Episcopi, et officiis diurnis in Missa quando ipse non celebrat.
Si Episcopus presens in missa fuerit alio celebrante, imitandus est a Cantore ad faciendum
confessionem ad gradum Altaris in principio misse. Petende sunt eciam ab eo benedicciones
aque miscende cum vino, et thuris deferendi ad Evangelium legendum. Item, lecto Evangelio,
offerendus est ci primo textus ad osculandum, ct postea presbitero celebranti. Item, offerendum
est ei sacrificium partim post offertorium ad benedicendum. Item, primo offerendum est ei
aspersorium aque benedicte ad aspergendum se et alios majores assistentes. Primo est eciam
thurificandus, si hoc in missa fiat. Item, primo est ei offerenda Pax a majore presente, et in fine
Misse dat benediccionem. Si vero Episcopus pontificalibus indutus ministrat in sollennioribus
festis ad vesperas et ad matutinas, residens in sua sede, duo majores presentes sibi assistant in capis
cericis, et duo acoliti albis et amictis induti duos cereos illuminatos ante eum teneant ad Magnificat
et Benedictus, (fn. 2) thurificato per eum majori altari. Duo sibi assistentes reliqua altaria more solito thurificent, deinde Episcopum, postmodum ipsi thurificentur ab accolitis qui et Chorum thurificent ut est
moris. Siquidem dixerit Episcopus matutinas et vesperas in stallo Decani pontificalibus non indutus,
stent coram eo duo acoliti albis induti cum cereis accensis, ut predictum est, nec tunc mutat locum
Episcopus dicendo Capitulum vel oracionem, vel legendo leccionem, set ipso dicente, Jube Domine
benedicere, respondeatur ab excellenciori persona presente, Ora pro nobis, pater: et ipsemet
benediccionem subjungat, et deinde leccionem legat. Si vero Cardinalis non Episcopus, vel
Legatus non Episcopus interfuerit, queratur ejus consuetudo circa hec et servetur.
Cap. 3. De modo thurificandi ad Magnificat et ad Benedictus in festis solennioribus.
In solennioribus festis cum fuerint altaria thurificanda ad Magnificat et Benedictus, Major
presens qui dixerit officium, dicto ad vesperas Responsorio, et ad Matutinas Capitulo, et in
ebdomoda Pasche ad tercium Psalmum Laudum et Vesperarum una cum majori vel seniori post
ipsum, vel, si minor (fn. 3) dicat officium, cum proximo majore vel seniore ante ipsum presenti, ingrediatur
vestibulum dicendo ympnum, vel reliquos Psalmos; ibique, exuti Capis, et loti manus, dicant
Antiphonam et Magnificat, vel Benedictus. Induanturque capis sericis, et minor ibidem dicat
oracionem unam, vel plures, pro racione temporis, quia major eas dicet in Choro. Tune prostrati
ante Altare in vestibulo dicant Antiphonam, et oracionem de Sancta Ethelburga. Thurificatoque
altari et osculato, more ministrancium verso ad latus sinistrum Majoris, quod semper fit in eundo,
et ante altaria orando, exeant Sacristiam, et statim incensant ante Annunciacionem Beate Virginis,
dicendo Antiphonam Missus est, cum Oracione Omnipotens sempiterne Deus, vel Graciam Tuam
terminando per Christum Dominum nostrum. Deinde, pariter ad feretrum Sancti Erkenwaldi,
super stratorium ante altare ibi tensum, a servientibus flectent genua, dicentes Antiphonam, et
oracionem de Sancto Erkenwaldo, (fn. 4) et circueant feretrum (fn. 5) incensando, major a dextris, et minor
a sinistris: deinde, pariter ante Altare Beate Marie, (fn. 6) genibus flexis, dicendo antiphonam, et
oracionem Beate Marie, incensent illud, et baptisterium similiter, si sit; et redeuntes, incensent
exteriora Altaria proxima, videlicet, major ex parte boriali, et minor ex parte australi; et illis
deosculatis, tunc receptis ab eis thuribulis, redeat minor ad majorem, qui ipsum expectabit ad
Altare Beati Johannis Baptiste ex parte aquilonari, et procedant pariter usque ad introitum
presbiterii ex parte aquilonari, (fn. 7) dicendo Psalmum De Profundis, cum oracione Deus qui inter
Apostolicos, si tempus ad hoc sufficiat; et si fuerit officium prolixum, ad dictum introitum
presbiterii super aliquem sedem ibidem a servientibus Ecclesie paratam sedeant, donec fere
Antiphona cantanda ante Magnificat terminetur. Tuncque progrediantur ad tumulum Episcopi
Rogeri (fn. 8) exterius, ibique, flectentes genua, dicant antiphonam Corpora Sanctorum, cum oracione de
reliquiis. Osculatoque tumulo revertantur ad introitum supradictum, et, cum incipitur Psalmus
Magnificat, vel Benedictus, progrediantur ad Altare, et prostrati super gradum suppremum dicant
Antiphonam Gloriosi Principes, cum oracione Deus cujus dextera. Surgentes autem thurificent
Altare majus, et reliquias, si que ibi posite fuerint. Deinde, si fuerit festivitas Sancti Pauli, vel
Sancti Petri, vel Reliquiarum, vel Sepulchrum (fn. 9) Domini ibi fuerit, primo eant ambo ad titulum
ejus cujus est festivitas, et illum pariter thurificent. Deinde, major incenset omnia thurificanda (fn. 10)
in partem aquilonarem, et minor in partem australem Altaris, quo facto, tradentes thuribula
acolitis, pergant versus Chorum, et in fine pavimenti convertant se ad Altare inclinati, et cum se
erexerint, minor se recipiat ad dexteram majoris, ita quod major sit in ingressu Chori a parte
Decani. Subsequenter ad ostium Chori thurificentur, et pergentes ad lectrinum, si Decanus non
fuerit, unus ministrancium, qui non convertitur ad occidentem, inclinent se primo ad orientem,
postea ad occidentem, convertentes ad lectrinum, ibique pariter morantes, donec oracio dicenda
fuerit; et tune, minor pergat inferius, et stet inter cantores, donec omnes oraciones dicantur. Et
si organum canitur post Benedicamus, ambo sedeant inter cantores, donec dicatur Deo gracias.
Tune, si alia hora dicenda fuerit, major redeat ad lectrinum incepturus quod incumbit; et minor
ita sequetur, ut assit college ad prosequendum Domine ad adjuvandum me festina, eundo versus
Sacristiam, ubi exuti, redeant pariter, et ingressi ostium Chori, ambo conversi ad orientem inclinent
se, et post pergant ad stallum suum. Si autem nulla hora fuerit incipienda, tunc minor, dum
Deo gracias canitur, ad collegam accedit, dictoque a Majore Fidelium anime per misericordiam
Dei requiescant in pace, pariter redeant in Sacristam, ubi exuti, ad propria revertantur.
Cap. 4. De processione ordinanda, et de aque aspersione, et de Missa, ac de modo officiandi in Missa, et aliis premissis contingentibus in Ecclesia London, Require in regula que sequitur.
Secundum approbatum morem Ecclesie Sancti Pauli London, Ministri Altaris, &c., Require in
Albredo nostro scripto satis plene. Item, de modo pulsandi, ac de tempore et numero pulsacionum secundum tempora distincta, Require in eodem abbredo nostro. Item, de numero
cereorum et lampadarum accendendorum in Ecclesia nostra, ac de numero et modo et quibus
temporibus, Require ibidem. Item, Anno Domini Millesimo cco lxo fuit provisum quod vespere
et complectorium continue sine intervallo dicantur, ita, quod cum officium pro defunctis fuerit
faciendum, dicatur inter vesperas et complectorium.
Cap. 5. Sequitur de Canonicis Stagionariis, et de firmis et maneriis Ecclesie; et primo de temporibus
absencie licite, et de protestacione Stagiariorum. (fn. 11)
Anno Gracie Millesimo cco nonagesimo super variis articulis Stagionarios in Ecclesia London
contingentibus dubitacione suborta, tandem antiquis Ecclesie statutis et approbatis consuetudinibus recitatis, nos, W. de Monte Forte (fn. 12) Decanus, accedente concilio et assensu omnium Canonicorum tunc Stagionariorum, ex statutis et gestis preteritis presencia et futura metiri gestientes,
predicta dubia declaracionibus enodavimus infrascriptis: videlicet, quod Canonicus completa residencia primi anni juxta morem Novellorum, si tanquam Stagionarius continuare voluerit residenciam suam, necesse habebit singulis diebus uni hore canonice juxta morem Ecclesie, vel Misse
majori illius diei interesse; et pro hoc Stagionarius reputabitur, et omnia percipiet que Stagiario
racione residencie debentur; salva sibi potestate abessendi quo voluerit per xxvij dies in quarterio,
sine dispendio commune, vel eciam ultra dies illos, usque ad vij septimanas, cum dispendio commune, pro rata temporis, secundum quod in veteri statuto continetur. Stagionarius autem
postquam stagium suum in domibus Ecclesie vicinis inceperit, et secundum vetus statutum sic
rebus suis disposuerit, ut non intelligatur ab Ecclesia recessurus, nisi evidens racio vel urgens
necessitas avocarit, licite possit propter aliquam racionem evidentem; videlicet, propter minucionem, vel aerem graciorem, seu propter importunitates aliquas vel molestias devitandas, vel
propter imbecillitatem recreandam, seu alias causas hujusmodi, prepetita licencia ad prebendam
manerium vel ecclesiam extra Civitatem divertere, ibique moram trahere per tempus aliquid, dum
tamen singulis diebus oportunis uni hore canonice, ut premittitur, vel Misse majori, ac eciam
tractandis in Capitulo, ut premunitus fuerit, interesse commode valeat et intersit. Et si
stagiarium hujusmodi postquam stagium suum ut premittitur inceperit, presentem in Civitate, vel
eciam de licencia, ut premittitur, propter aliquam evidentem racionem extra Civitatem deprope,
seu per tempus legitimum quocumque locorum absentem morbus sonticus vel mors intercipiat, nullum illius quarterii commune dispendium pacietur. Si vero langor sic absentis usque
ad aliud quarterium protrahatur, ita quod infra vij septimanas ad Ecclesiam declinare nequiverit
pro resumenda stacione, expers erit commune quarterii subsequentis. Stagiarius autem antiquus,
si interrupta stacione stacionem resumere voluerit, necesse habebit in principio quarterii expresse
protestari se velle resumere stacionem. Et, si forsan post hujusmodi protestacionem ante inceptam
stacionem morte preventus obierit, nullum quarterii illius commune participium consequetur.
Memorandum, quod tercio die Januarii omnium Fratrum Stageorum assensu et condicto,
ordinatum est et statutum per eosdem Fratres Capitulum constituentes, quod singulis septimanis
missa celebretur pro statu Episcopi nostri die ad hoc apto, cum processione infra Ecclesiam precedente et letania. Item, quod Statutum de correccionibus ebdomalibus circa personas ministrancium singulis sextis feriis aut sabbatis faciendis et nimium et diucius omissum resumatur, et
firmiter in suo robore observetur: super quibus correccionibus duo Minores Canonici per
Capitulum deputentur. Item, quod omnes Canonici sacerdotes juxta in tabula communem per
cursum septimanarum officia sacerdotalia Diaconi et Subdiaconi in suo gradu ministrent per suum
cursum et personaliter, nisi contingat eos aliqua de causa racionabiliter impediri. Item, statutum
est quod Vicarii sic ordinentur, quod par et equalis sit numerus Subdiaconorum ad numerum
Diaconorum, ne gradus unius ordinis sit diminutus, et alius superfluus. Item, cum non alii
admittendi sunt Vicarii quam ministerio altaris apti, nec consuetudo Ecclesie paciatur, nisi in
sacris constitutum, Epistolam in Choro legere; decetero, nullus ex consuetudine in Vicarium
admittatur, nisi in sacris prius fuerit constitutus. Quod si quem sub speciali gracia, aut spe
vocis egregie, seu experimento probacionis, aliter decetero admitti contigerit, infra certum
tempus sibi prefigendum ad sacros se faciant ordinari; titulum sibi aliunde quam ab Ecclesia
procurantes, si ulterius stare voluerint.
Cap. 6. De firmariis maneriorum ad communam spectancium: extracta de injunccionibus que
incipiunt Ad reformacionem. (fn. 13)
Item, Anno Gracie Millesimo cco nonagesimo septimo, circa ea que reperiebantur corrigenda, de
communi (fn. 14) concilio et consensu Radulphi de Baldok Ecclesie Sancti Pauli London Decani, et ejusdem
loci capituli, infrascripta remedia fuerunt ordinata ad cautelam perpetuam et memoriam futurorum: videlicet, Ut firmarii curent diligenter in fide qua tenentur Deo et Ecclesie, quod domus
maneriorum et ecclesiarum ad predictos Decanum et Capitulum spectancium, congrue reparentur
in solitis fundamentis, quatenus loca permittunt, nec non in parietibus, et operimentis, et ceteris
necessariis, tam internis, quam externis; et ex tunc in bono statu conserventur. Item, ut Cancelli
ecclesiarum annexarum maneriis per firmarios debite reparentur, in operimentis, et fenestris vitreandis, et barrandis; et (fn. 15) per Capitulum, in defectibus interioribus quatenus ad eos pertinent suplendis
vel reparandis. Item, ut maneria sufficienter circumcludantur, vel ambiantur muro, vel saltem fossatis
et hays vivis, (fn. 16) si fieri possit, alioquin, sepibus vel palliciis oportune renovandis. Item, curandum
est ut separales bosci maneriorum et ecclesiarum competenter claudantur fossato, vel haiis vivis,
vel saltem sufficienter sepibus, (fn. 17) ne animalia boscos ingrediantur ad discerpenda vel depascenda
germina pululancia de radicibus vel stipitibus succissis. Item, quod bosci tam separales, quam alii,
solito (fn. 18) diligencius conserventur, ut nichil in eis capiatur nisi housbote, et heybote, et furbote, (fn. 19) et
clausura boscorum, vel aliorum locorum in maneriis, et hoc sine vasto, destruccione, donacione,
vel vendicione; et capiatur focale, (fn. 20) quatenus fieri potest, de siccis et infructuosis ramis, et
arboribus; et hoc in boscis foraneis si habeantur, et de tortis arboribus, non aptis ad meremium. Et, si forsan pro necessaria construccione vel reparacione domorum vel aliarum rerum
premissarum, in absencia firmarii prosterni debeat meremium (fn. 21) de grossis quercubus
viridibus, hoc fiat per visum et disposicionem aliquorum ad hoc specialiter juratorum et deputatorum per firmarium; et nichil inde vendatur preter cortices, et fiat prostracio meremii
oportunis temporibus, ut possint stirpites germinare, nisi aliter fieri cogat necessitas: fiat eciam
tallia de numero arborum prostratorum firmario liberanda. Item, si subboscus succidi debeat
propter causas premissas vel alias ad utilitatem licitam firmariorum, toto bosco per septem partes,
pluresve seu pauciores, juxta quantitatem bosci et qualitatem soli prius distincto, fiat succisio
subbosci serio per partes, oportunis temporibus, ut iterum succrescere possit, et non mortificetur.
Cavendum est eciam ne magni rami quercuum abscidantur, nisi urgeat necessitas, vel utilitas
exposcat ob causas predictas; quia ex tali precisione tabescunt quercus, et animalium minuitur
alimentum. Item, curandum est diligentissime ut Walle mariscorum (fn. 22) temporibus oportunis congrue
reparentur: et, si forsan, quod Deus avertat, per inundacionem maris Walle rumpantur, pro defectu
oportune reparacionis firmarius sine more dispendio suis sumptibus, sub pena perdendi manerium,
Wallas sic ruptas faciat congrue reparari, ne per moram ejus et necgligenciam Decano et Capitulo
irreparabile et incompensabile dispendium irrogetur, compensandum quatenus bona sufficiunt necgligentis. Cavendum est eciam diligenter, ne firmarii maneria, vel ecclesias annexas maneriis aliis
tradant ad firmam sub quovis colore, palam vel occulte, et ne faciant vel fieri permittant alienaciones
vel permutaciones personarum, rerum, vel jurium ad maneria vel ecclesias spectancium, sine
expresso consensu Decani et Capituli litteratorie declarato. Curandum est eciam ut tales deputentur
ad custodiam maneriorum et ecclesiarum qui, sine personarum accepcione, sciant, (fn. 23) velint, et possint,
singulis querelantibus secundum consuetudinem maneriorum exhibere justicie complementum; ac
eciam jura et libertates Ecclesie tueri et firmariorum utilitatem in heriectis decedencium, releviis,
vel gersummis (fn. 24) succedencium, ac escaetis et aliis hujusmodi velint et sciant fideliter procurare.
Item, libertates maneriorum et tenencium Ecclesie Sancti Pauli solito diligencius preserventur, ne
Ballivi (fn. 25) foranei ingrediantur maneria absque presencia propriorum ballivorum vel propositorum
ad summoniciones, districciones, vel attachiamenta facienda. Et, si Ballivi foranei clamdestine,
vel per violenciam, sine culpa vel necgligencia proprii Ballivi contrafecerint, firmarius, assistente
sibi, si necesse fuerit, Capitulo, contra ipsum Ballivum per oportuna remedia, tam Ecclesiastica,
quam a Curia Regis impetranda, viriliter prosequatur. Et caveant Ballivi maneriorum ne per
ipsorum absenciam vel necgligenciam libertas hujusmodi violetur. Similiter, ne pasture maneriorum
per tenentes manerii vel alios superonerentur ad dampnum Ecclesie, vel maneriorum. Item, ne
tenentes mancriorum compellantur solvere tholoneum, (fn. 26) vel alias consuetudines, in feriis vel mercatis,
contra libertatem per cartam Regum concessam Ecclesie Sancti Pauli London; et, si forsan
contrafiat, impetrentur a Curia Regis remedia oportuna. Curandum est eciam diligenter ne liberi
homines in maneriis vendant, permutent, vel donent, aliis liberis hominibus tenementa sua de
feodo Sancti Pauli, contra statutum Regis Edwardi (fn. 27) editum anno regni sui xvijo, faciendo medium
ad exheredacionem Ecclesie et dampnum firmariorum. Et, si contrafiat, inter seysinam (fn. 28) dimittentis et recipientis, seisiatur tenementum in manibus Capituli, salvo jure cujuslibet; vel fiant
continue districciones donec tenens fidelitatem faciat firmario, et Decanum et Capitulum pro
Capitali Domino recognoscat. Item, ne Villani vendant, donent, vel locent, terras custumarias, per
cartam vel sine, convillanis vel custumariis, sine expresso consensu firmariorum, et in plana curia
vel halmoto, (fn. 29) ut per recordas Curie et rotulorum valeat dimissionis modus declarari: et si
contrafiat, puniantur dimittens et recipiens, et villenagium (fn. 30) contra dictam formam dimissum in
manus domini capiatur. Item, quod nullus nativus, sine licencia domini, maritet filiam suam, vel
filium suum clericum vel apprenticium faciat in facultatibus quibus possit domino rebellare, vel
eciam vendat bovem vel pullum sibi natum, seu vendat vel donet quercum vel fraxinum crescentes
in haiis suis, vel scienter destruat edificia: et, si in aliquo contrafecerint, graviter puniantur.
Item, quod nullus nativus vendat, donet, vel locet, terram custumariam liberis hominibus, per scripturam, vel sine scriptura, sub forisfactura omnium que possidet. Item, si nativi per cartam a liberis
hominibus emerint terram liberam in maneriis vel extra, statim post seisinam nativorum capiantur
tenementa per eos sic adquisita in manus Decani et Capituli, et subsequenter, post bonam hujusmodi seisinam receptis empcionis cartis hujusmodi a nativis, retradantur nativo emptori tenus
hujusmodi in plena curia vel halmoto tenenda, in villenagium de Decano et Capitulo, sub
moderato incremento consuetudinis alicujus vel servicii annualis. Item, si per inopiam nativorum
terre custumarie inciderint in manus firmarii, illas excoli faciat, vel tradat aliis custumariis
excolendas, qui eas defendere possint in servicio et consuetudinibus debitis et consuetis; et si
forsan urgeat necessitas vel utilitas suadet ut terre hujusmodi liberis hominibus tradi debeant,
hoc nullo modo fiat nisi per scripturam, et ad terminum brevem. Nullus eciam senescallus vel
ballivus, sine expresso consensu firmarii, domos, terras, vel possessiones hujusmodi que inciderint
in manus firmarii, tradat aliis qualitercumque possidendas. (fn. 31)
Cap. 7. Item, ex injuncione Ricardi de Graveshende (fn. 32) quondam London Episcopi, Anno Domini Millesimo CCo vijo infra scripta comperiuntur que superius non sunt expressa, ut sequitur.
Item, injungimus et mandamus in Domino nostro Jesu Christo, quod, cum de Ecclesie negociis
in Capitulo tractatur, nullus Majorum Canonicorum presencium, pendente iminentis negocii
tractatu, nisi a Decano vel locum ejus tenente licenciatus abscedat, nisi infirmitate vel alia causa
necessaria urgente. Injungimus eciam, quod rectores ecclesiarum non recipiant decetero aliqua
Altaria in Ecclesia predicta sine licencia nostra speciali. Item, ne Minores Canonici a Decano,
Archidiacono, vel alio officiali vel Commissario deputentur.
Hec sunt in veteri Registro Ecclesie que in novo non habentur.
Folio quinto. c. veteri, quod nullus nisi (fn. 33) Canonicus Ecclesie in Decanum London admittatur.
Item, folio x. quod nullus diu debet optinere personatum vel Archidiaconatum nisi sit de
numero xxx. Canonicorum.
Item, folio eodem x. quod Decanus ex curialitate committit Canonicis vicarios suos corrigendos,
nisi pro tali excessu pro quo debet amoveri.
Item, folio eodem in tabula scribuntur nomina dignitatum, Dominus Presul, et Decanus, ubique.
Item, folio xij, quod Fratres absentes in festis majoribus minus percipiant quam presentes qui
tune portarunt pondus.
Cap. 8. Hee sunt declaraciones comperte in posterioribus registris Ecclesie subdatis infrascriptis.
Memorandum, quod anno Domini Mocc.lxxxij decretum est, quod si legatur obitus in Capitulo,
et possit fieri in crastimum, omnes presentes qui se offerunt interesse officio participare debent,
eciam si officii celebracio quavis occasione voluntaria prorogetur.
Item, anno gracie millesimo ccmolxxxiiijo declaratum est, quod si super aliqua districcione, seu
sequestro, vel aliis hujusmodi gravaminibus fuerit remedium impetrandum, vel alicubi remote
mittendum, si quidem hoc fiat pro communibus Capituli negociis, communibus sumptibus mittatur.
Si vero pro alicujus fratris firmarii negociis, hoc ipsius sumptibus peragatur. (fn. 34)
Item, tempore G. Lucy (fn. 35) Decani declaratum est seu decretum fuit, Canonicum ocupantem
manerium, eciam secundum cursum residencie sibi debitum, sine litteris Decani et Capituli, ipso
manerio tanquam intrusorem debere privari, et tenentes ipsum alias admittentes debere puniri:
quod accidit de manerio de Wykham per magistrum Willielmum Weleborne occupato sine
litteris Capituli.
Item (fn. 36) , tempore Hervei (fn. 37) Decani statutum fuit, quod Minores Canonici non locent domos suas,
nisi tantum Parvo Canonico vel aliis ministris Ecclesie, si eas per se inhabitare noluerint.
Item, anno gracie Millesimo cco lxxxix. provisum est per Decanum et Capitulum, quod
habentes firmas ecclesiarum Cancellos (fn. 38) earum in coopertura reficiant, non tamen de novo edificent,
si ruant; nec libros, seu vestimenta, vel alia hujusmodi inveniant.
Nota, quod ex statuto seu declaracione tempore Willielmi (fn. 39) Episcopi, si unus solus Canonicus
resideat, capellanus solus oblaciones altaris recipit. (fn. 40)
Item, quod gersumme in tradicione maneriorum recipi non debent.
Item, quod novis residentibus debent Statuta et Consuetudines Eeclesie frequenter recitari, ne
ignorent quid agere et recipere debeant.
Item, Episcopus aliquando solet deputare aliquos de fratribus ad sedandum contenciones eorum.
Item, omnes prebende ab omni jurisdiccione Episcopali et Archidiaconali sunt immunes. (fn. 41)
Item, quod nullus nisi Canonicus, eciam si fuerit Archidiaconus, intererit eleccionibus vel secretis
Capituli tractatibus.
Item, cum personatus vacant in Ecclesia London, statim cedunt in usus succedencium. Si
tamen Decanus vel alius, cepto jam publice messium labore cum debita temporis necessaria
provisione fructibus maturis, decedat, illos habere debet, ut qui apprehendit tempus plene
messionis, apprehendat et fructus.
Nota, tempore Rogeri (fn. 42) Episcopi declaratum est, quod electus propriis sumptibus prosequatur
eleccionem. Item, eodem tempore ante confirmacionem et consecracionem Rogeri Episcopi in
curia, Decanus et Capitulum admittebant presentatos ad ecclesias in diocesi.
Anno gracie Millesimo cco lxxxvo consideratum est, quod si aliquis stacionarius pro rebus
familiaribus et per tempus multum absens fuerit, et emergat aliquid ordinandum de pertinentibus
ad honestatem et utilitatem Ecclesie, solum presentes ordinare possunt quod viderint faciendum,
et complere, et taliter absentis cum redierit debet requiri consensus, non tamen poterit racione
absencie sue, quia vocatus vel expectatus non fuerit, irritare quod est actum; quia hoc solum
observari debet in presentibus in civitate non vocatis per Camerarium, vel prope civitatem
existentibus causa minucionis vel salubrioris aeris, vel eciam absentibus pro negociis Ecclesie sibi
injunctis; qui, si contempnantur, poterunt acta ipsis absentibus irritare.
Item memorandum, quod Anno Domini Millesimo ccc, in communi convocacione Fratrum, tempore R. de B., (fn. 43) Decani, fuit communiter statutum, quod post festum Sancti Michaelis non solvatur
tallia in specie, set in precio pro rata x marcarum.
Item, quod de cereis vel Baudekynis (fn. 44) defunctorum nichil per se Canonici exigant distribuendum,
set secundum voluntatem defuncti expendantur, et ad laudem Dei convertantur.
Item, Anno Domini Millesimo ccco iiijo ordinatum est, quod omnes Stagiarii in festis majoribus
sint presentes et Chorum pascant, et tunc in quarterio abesse possunt per vij septimanas uno die
minus, preter tempora minucionum, ita quod de pitanciis obituum nichil percipiant nisi minuti;
absentes vero ex necessaria causa, nichilominus in hujusmodi festis chorum pascant. (fn. 45)
Item, Anno Domini Millesimo cccmo xj. de concensu omnium Fratrum ordinatum est, quod
firmarii, statim post assignacionem maneriorum sibi factam infra xv. dies proxime sequentes,
faciant fieri cartas de eisdem propter dampnum Ecclesie intollerabile vitandum; alioquin, nulla sit
assignacio facta nec alicujus momenti, nec eciam possessionis tradicio. In Addicionibus extenditur ad duos menses infra a tempore quo possessionem realiter receperit.
Item, Anno Domini Millesimo ccc. xvij. declaratum est, quod novus Residenciarius potest
continuare cum diebus minucionis ceteros dies absencie sue consuete.
Item, Anno Domini Millesimo ccco. xix. declaratum est, quod antiquum Statutum precedens,
nichil esse retinendum de cera et de pannis in exequiis mortuorum, set convertantur in usus
dispositos per testatorem et executores suos inviolabiliter observetur.
Item, codem anno declaratum est, quod post residenciam completam, absencia Stagiarii per
integrum quarterium, vel per tempus prolixius, in distribucionibus et firmis maneriorum et
aliorum que Stagiariis debentur, solummodo sibi dampnum afferat pro tempore absencie, ita
quod rediens, protestacione premissa de resumendo stagiariam suam, postea reincipiat de obvencionibus tempore presencie sue, secundum ordinem suum, ac si nullo tempore stagiaria fuisset
interrupta.
Item, eodem anno declaratum est, (fn. 46) quod quicquid melioracionis inventum fuerit in maneriis,
vel domibus, aut utensilibus eorumdem, liberum remanebit et quietum Decano et Capitulo: ita
tamen, quod si domos aliquas inutiles vel ruinosas destruxerit, vel onerosas, aut male dispositas,
in melius mutaverit alibi transferendo, vel competencius disponendo, debita recompensacio sibi fiat
de necessariis et utilibus melioracionibus per Canonicum defunctum factis, cum aliis inutilibus vel
ruinosis per eum destructis; dum tamen sufficiencia aisiamenta domorum necessariarum et
utilium dimittantur.
Item, Anno Domini Millesimo ccc. xvj. ordinatum est, quod onera Missarum in Magno Altari,
Evangeliorum, et Epistolarum, subeant omnes Canonici per circuitum Ebdomodarum suarum.
Item, Anno Domini Millesimo ccc. xix. ordinatum est, quod custos Capelle Beate Marie nichil
recipiat nisi specialiter collata ad ejus ornatum, et hoc per supervisionem Custodis novi operis.
Item, Anno Domini Millesimo cco lxxvj., vj Kal. Octobris, tempore H. Borham, statutum est ut
sequitur.
Statuimus ut Minorum Canonicorum hospicia, si locari debeant vel dimitti, nulli decetero nisi
ejusdem Ecclesie Canonicis vel ministris in eadem divino deputatis officio, si ea inhabitare
noluerint, (fn. 47) dimittantur, dum tamen de pensione ydonea et indempnitate locantis sufficientem
prestent caucionem. Statutum hujusmodi sub pena suspensionis et excommunicacionis, quam
contravenientes seu fraudem aliquem in hac parte adhibentes, ipso facto incurrant; decetero precipimus et decrevimus inviolabiliter observari. Datum in Capitulo Ecclesie London vjo Kal.
Octobris, Anno Domini Millesimo cco lxxvjo.
Item, Anno Gracie Millesimo cco lxxvijo ordinatum fuit, quod domus ruinose, que propter antiquam rei vicium, et non per culpam defuncti, existunt ruinose, nec defunctus pro suo tempore
tenebitur, nec eciam Canonicus succedens, dum tamen domos ipsas in coopertura tempore suo
sustinuerint; et si ex antiquo hujusmodi vicio dirruantur, vivus nullatenus teneatur; quod est
intelligendum de domibus minus necessariis, secus de necessariis, sine quibus manerium subsistere
non potest. Item, eodem anno ordinatum est, quod quilibet Canonicus major post diem obitus
sue habeat tres dies pro sepultura, et per annum integrum, post hujusmodi tres dies computandum,
percipiat panem et cervisiam, et communam (fn. 48) suam.
Item, Anno Domini Millesimo cco nonagesimo quinto ordinatum est, quod Minores Prebende
conferantur bene meritis de eadem Ecclesia, et non aliis, nisi propter evidentem utilitatem et
necessitatem Ecclesie, et hoc de communi consensu Decani et Capituli. Et similiter eorum
communi provisione reservantur iiij beneficia, scilicet, duo Cardinalatus, et prebenda gerentis
vices Decani, (fn. 49) et Cantaria Willielmi de Sancte Marie Ecclesia. Alia beneficia ad collacionem
communem spectancia ad nominacionem singulorum secundum cursum Residencie per Capitulum
conferantur.
Item, eodem anno ordinatum fuit, quod unus de Minoribus Canonicis percipiens duos panes in
die gerat in Choro vices Decani absentis in incumbentibus in Choro Decano presenti. (fn. 50)
Item, anno gracie Millesimo ccco ordinatum est, quod omnimode oblaciones ad Crucem (fn. 51) vel
alibi in Ecclesia London in subsidium nove fabrice ejusdem Ecclesie convertantur, donee perficiatur, ad cujuscumque manus celebrantis eciam pro defunctis pervenerint. Si tamen anniversarium Misse die obitus in martilogio ascripti fuerint, oblaciones hujusmodi in usus duorum
Minorum Canonicorum tales obitus de more celebrancium cedant, vel Sacerdoti specialiter
celebranti ad Altare pro defuncto sine ejusdem sacerdotis procuracione: si enim procuraveit ibi
celebrari, totum cedit fabrice.
Item, in registro Thome de Ingaldisthorp, (fn. 52) Decani, Anno Domini Millesimo CC. lxxxij ordinatum
fuit de Servientibus Ecclesie prout sequiter. Memorandum, quod in vigilia Apostolorum Symonis
et Jude anno supradicto per Magistrum Thomam de Ingaldisthorp, Decanum, et Capitulum Ecclesie
London fuit ordinatum, quod Servientes Ecclesie predicte singulis annis suas virgas die Sancti
Michaelis post primam, Domino Decano, qui pro tempore esset in Capitulo, traderent. Ita quod
idem Decanus virgas predictas penes se retineret, donec super eorum necgligentia et conversacione
Chorum visitasset. Et si quos per visitacionem factam culpabiles invenisset, quod possit eos
amovere, et alios ydoneos locorum ipsorum constituere: ita quod nunquam perpetuitatem in predicta Ecclesia possint vendicare, sicut ceteri fecerunt, qui pro manifesto scelere commisso in
Ecclesia predicta xij. Kal. Novembris anno supradicto convicti recesserunt.
Cap. 9. De officio Puerorum in festo Sanctorum Innocencium. (fn. 53)
Memorandum, quod Anno Domini Millesino cc. lxiij, tempore G. de fferring, Decani, ordinatum
fuit de officio Puerorum die Sanctorum Innocencium, prout sequitur. Provida fuit ab antiquis
patribus (fn. 54) predecessoribus nostris deliberacione statutum, ut in sollennitate Sanctorum Innocencium, qui pro Innocente Christo sanguinem suum fuderunt, innocens puer Presulatus officio
fungeretur, ut sic puer pueris preesset, et innocens innocentibus imperaret, illius tipum tenens
in Ecclesia, quem sequntur innocentes, quocumque ierit. Cum igitur quod ad laudem lactencium fuit adinventum, conversum sit in dedecus, et in derisum decoris Domus Dei, propter
insolenciam effrenate multitudinis subsequentis eundem, et affluentis improborum turbe pacem
Presulis exturbantis, statuendum duximus ut predicti pueri, tam in eligendo suo Pontifice et
personis dignitatum Decani, Archidiaconorum, et aliorum, necnon et Stacionariorum, antiquum
suum ritum observent, tabulam suam faciant, et legant in Capitulo. Hoc tamen adhibito moderamine, ut nullum decetero de Canonicis Majoribus vel Minoribus ad candelabra, vel turribulum, (fn. 55) vel
ad aliqua obsequia cjusdem Ecclesie, vel ipsius Pontificis deputent in futurum, set suos eligant
ministeriales de illis qui sunt in secunda forma vel in tercia. Processionem suam habeant
honestam, tam in ineessu, quam habitu (fn. 56) et cantu, competenti; ita vero se gerant in omnibus in
Ecclesia, quod clerus et populus illos habeant recommendatos. Cum autem declinaverit Episcopus
puer ad cenandum post vesperas Beati Johannis, ad cujus voluerit Canonici Residentis domum,
hac solum sit contentus familia. Duos secum habeat quos sibi eligit Capellanos, duos quos sibi
eligit ceroferarios, quinque pueros alios vice Clericorum (fn. 57) suorum, duos eciam de servientibus
Ecclesie qui cum virgis Presulem precedent. Caveant autem sibi ne Capellanos vel Ceroferarios vel clericos suos alios, ut predictum est, de illis eligant qui gerunt personas Stacionariorum,
sive sint dignitates, sive alie, nisi persone quorum vicem gerunt sint absentes. Illustris autem persona qui vicem tenet Decani, adjunctis sibi quatuor sociis de aliis personis Stacionariorum, si
fuerint absentes, ut dictum est, ad domum declinet Decani. Ceteri vero qui personas optinent
dignitatum, ad domos dominorum suorum declinent, quilibet contentus tribus sociis Alii vero qui
reliquorum stacionariorum personas gerunt, similiter ad domos dominorum suorum descendant,
quilibet contentus duobus sociis. Et is ordo et numerus observetur, tam in prima cena quam in
mensa diei, quam cena posteriori, nec cum co cenabit ultima die, vel prandebit cum quo cenavit
primo die. Ex premissis manifeste colligitur quod si descenderit Episcopus ad domum Decani,
erit ibi cum xv clericis. Si ad domum alicujus optinentis dignitatem cum xiiij clericis. Si ad
alterius privati Stacionarii cum xiij. Die vero sollennitatis post prandium ad mandatum persone
Decani convenient omnes in atrio Ecclesie, ibidem equos ascendant ituri ad populum benedicendum. Tenetur autem Decanus Presuli presentare equum, et quilibet Stacionarius sue persone in
equo providere. In transgressores autem hujus constitutionis, &c.
Communi fratrum consensu provisum est et ordinatum quod de cetero non celebrentur O. O. O.
contra Natale, (fn. 58) nec aliquis Residens vel Stacionarius teneatur aliquos de Ecclesia cum absens
fuerit pascere, nisi in dupplicibus festis; nec eciam Ebdomodarius quilibet celebrans missam in
dominica ebdomode sue aliquos pascere teneatur, nisi octo personas solummodo, videlicet,
ministros altaris, magistrum, Camerarium, et cantores. Acta sunt hec provisa et statuta in compoto
cinerum, scilicet die Sabbati in festo sancti Cedde, presentibus Decano, Archidiaconis London,
Essexie, et Middelsexie, Thesaurario, Cancellario, Simone de Stanbrigg, Johanne de Sancta Maria,
Reginaldo de Brandone, (fn. 59) et Johanne de Luk. (fn. 60)
Cap. 10. Ordinacio concepta super perfeccione Subdecani.
Memorandum, quod in generali convocacione Canonicorum in crastino clausi Pasche anno
gracie Mocc nonagesimo quinto, presentibus in Capitulo, R. de B., (fn. 61) tunc Decano, Archidiacono
London (fn. 62) , Archidiacono Essexie per J. de Luco procuratorem suum, Archidiacono Colcestrie, (fn. 63)
Precentore, (fn. 64) Thesaurario, Cancellario, (fn. 65) Johanne de Chisill, (fn. 66) H. de Colingham, (fn. 67) Johanne de Luco, (fn. 68)
Willielmo de Ewell, (fn. 69) Radulpho de Bonn (fn. 70) per Magistrum Egidium ffillol (fn. 71) procuratorem suum,
T. de Northflete, (fn. 72) H. de Cressingham per dictum E. ffillol procuratorem suum, Stephano de
Graveshende, (fn. 73) et ceteris Canonicis qui tunc in regno existebant racionabiliter excusat. Quia
docente facti experiencia liquide constabat quod negocia incumbencia officio Decani tam circa
spiritualia tam temporalia, ipso Decano ex causis legitimis absente, fuerunt hactenus cum animarum periculo et Ecclesie dispendio negligencius procurata, pro eo maxime quod nulle certe
persone jugiter Residenti ex officio debito incumbebant, ut in posterum hujusmodi dispendiis et
periculis occurratur, unanimi consilio et consensu fuit ordinatum quod ex tunc unus de Minoribus
Prebendatis qui duos panes in die percipit, ad hoc magis habilis per Decanum de consensu
Capituli deputetur; qui ipsius Decani, cum ipsum abesse contigerit, vices gerat curando ut
divinum officium diligenter et honeste peragatur, et defectus et necgligencie ministrorum in
premissis corrigantur, et negocia Ecclesie, que per ipsius diligenciam expediri poterunt,
vigilanti studeo procurentur. Ita tamen, quod omnia que ad ipsum racione Minoris Canonicatus ad ejus sollicitudinem pertinent, sicut prius plenarie persequatur. Racione vero
Subdecanatus hujusmodi dignitatis statum seu stallum certum dignitatibus vel prebendis
titulatum minime sorciatur, set simplex ministerium vel officium, cum Decanum abesse contigerit,
optineat in premissis cum potestate cohercendi Minores Prebendatos, Capellanos, et Vicarios, ac
alios inferioris gradus ministros, cum ipsorum exigentibus offensis fuerit oportunum. De
Majoribus vero Canonicis se nullatenus intromittat. Ut autem emolumentum utile senciat cum
incremento laboris concorditer est concessum, ut idem Subdecanus et successores sui singulis
diebus unum panem Canonicalem album, (fn. 74) et unam bollam cervisie melioris recipiat, preter
stipendia que prius ibi percipere consuevit. Et, cum Ecclesiam Sancti Egidii extra Crepilgate
nostri patronatus vacare contigerit, cedat similiter in augmentum sustentacionis ipsius Subdecani
et successorum suorum, salva nobis pensione annua quam hactenus de eadem Decanus et Capitulum percipiunt. Et ne solis verbalis sit ista provisio, set realis, R. de L. Subdecanum constituimus, inviolabiliter statuentes, ut tam ipse, quam successores sui in dicto ministerio vel officio,
premissa commoda sibi assignata percipiat temporibus oportunis, dum tamen, sicut predictum est,
onera sibi incumbencia diligenter agnoseat. In premissorum vero testimonium presens instrumentum sigilli nostri fecimus appensione muniri. Datum in Capitulo nostro.
Cap. 11. Addiciones ac statuta seu consuetudines facte per Dominum Stephanum, (fn. 75) Dei Gracia London Episcopum, et per Decanum et Capitulum Sancti Pauli London, vicesimotercio die mensis Novembris, anno domini Millesimo CCCo xxijo.
Ex preteritis dampnis precavere pericula satagentes, de consilio et assensu Decani et Capituli
nostri ordinamus, quod si decetero quivis Canonicus necessario impedimento cessante in solucione
firme Bracino vel Camere debite, termino ad hoc statuto et per xv. dies proxime sequentes
defecerit, decem solidos nomine pene solvere teneatur. Et si per proximos xv. dies adhue
firmam solvere distulerit memoratam, iterum x. solidos nomine pene solvat. Quod si iterato per
xv. dies proximos prefate firme solucionem omiscrit, tune, nisi legitimo impedimento impeditus,
de quo in presencia Decani vel locum ejus tenentis et Capituli infra octo dies post lapsum xv.
dierum ultimorum docere legitime teneatur, totaliter a firma racione cujus sic firmam Bracino
vel Camere solvere tenebatur, ipso facto sit amotus; et absque quovis alio processu ipsa firma
Canonico proximam expectanti assignetur, et a predicto Canonico necgligente auferatur realiter,
statim, vel in termino quo illud manerium consuevit Capitulo reddi, prout utilitati Capituli et
Canonici recipientis videbitur magis expedire. Porro, qui a firma quavis sic ceciderit, de ea illa
vice sub pena perjurii, quam ipsum incurrere nolumus, ipso facto ulterius non contendat quovis
modo. Ceterum preter penas pecuniarias supradictas, nichilominus quicquid de dicta firma a
retro fuerit a dicto Canonico sic punito, una cum debitis implementis integre exigatur; et per
retencionem proventuum quos idem Canonicus de Ecclesia est percepturus, ac viis aliis quibus
celerius et commodius fieri poterit, tam de principali quam de penis supradictis, satisfacere
compellatur. Pene autem predicte in utilitatem Bracini, quatenus Bracinum concernunt, et
Camere, quatenus Cameram, convertantur: ita tamen quod Canonicus sic punitus de illis penis
nullam partem in distribucionibus capiat quovis modo. Et ut Magister Bracini, et Custos
Camere, circa exaccionem hujusmodi penarum magis se reddant curiosos, ipsos de hujusmodi
penis, quemadmodum de ceteris ab ipsis receptis, sub debito juramenti eorundem oneramus, et
compotum ipsos reddere debere de ipsis ordinamus, cum proxime fuerit cum ipsis calculandis.
Cap. 12. Ordinacio quod Decanus cum uno Canonico Ecclesie, et uno Clerico per Episcopum ista cice deputato, maneria Capituli risitabit.
Singulis trienniis Decanus cum uno Canonico Ecclesie per Capitulum eligendo, adjuncto uno
Clerico per Episcopum ad hoc deputando ista vice duntaxat propter quedam gravia Episcopo
suggesta, et sic alias fiat quociens defectus in Decano et Capitulo super hoc fuerit compertus,
visitent omnia maneria Capituli et omnes Domos Canonicales in Civitate, ita quod visitacionem
suam perfecerint citra gulam (fn. 76) Augusti, et de singulis defectibus in ipsa visitacione compertis
certam et veram ponant estimacionem. Cumque ad Capitulum redierint, infra octos dies proximos
in presencia Decani et Capituli firmarium quem hujusmodi defectus contingunt ad racionem
ponant. Et si sufficientem satisfactionem de emendandis defectibus predictis prestiterit, admittatur; alioquin, statim quicquid de Ecclesia sit ille Canonicus percepturus sequestretur, et de sic
sequestratis, quatenus fieri poterit, emendentur defectus ad plenum antequam quicquam recipiat de
Ecclesia Canonicus memoratus. Et siquid desit quod sic emendari non poterit, ad hoc viis et
modis quibus caucius poterit idem Canonicus canonice compellatur. Si vero Decanum quominus
hujusmodi visitacionem tricennalem perficere poterit suo tempore contigerit impediri, tune vice
sua deputet unum alium Canonicum Capituli: sitque Decanus in hujus visitacione vij equitaturis,
Canonicus iiij, et clericus Episcopi una equitatura contenti. Ceterum pro maneriis Decani sic de
triennio in triennium visitandis, duo Canonici per Capitulum deputentur qui ipsa visitent modo
supradicto, et fiat per Capitulum defectuum in hiis repertorum consimilis correccio. Teneaturque
Decanus in eo quod firmarius est correccioni Capituli parere, sicuti Canonicus in casu supradicto.
Hac autem visitacione triennali non obstante singulis annis quociens de dilapidacione (fn. 77) alicujus
manerii virisimiliter timeri contigerit, per ipsum Decanum vel per deputandos ab eodem et per
Capitulum visitacionis officium exerceatur et super defectibus repertis modo consimili procedatur.
De arreragiis (fn. 78) autem a festo Sancti Michaelis citra erga Bracinum et Cameram contractis a debitoribus citra festum Natalis Domini proxime satisfaciat omnimodo; alioquin, debitor nullum
emolumentum de Ecclesia capiat, donec de hiis plenarie fuerit satisfactum. Et si evidens rebellio
hoc exposcerit, sub forma supra in Capitulo ex preteritis (fn. 79) annotata contra ipsos procedatur.
Cap. 13. Ordinacio de arreragiis a festo Sancti Michaelis erga Bracinum et Cameram satisfaciendis.
Nullus omnino Canonicus firmam quamlibet Capituli alicui extra Capitulum sub quocumque
colore, aut eciam Fratri de Capitulo, absque consensu Capituli dimittat ad firmam, sub pena privacionis de ipso manerio, si super hoc legitime fuerit convictus: ad quod convincendum omnes
fratres in virtute obediencie commonemus propter diversa dampna que per hujusmodi firmarios in
maneriis consueverant evenire.
Quilibet Canonicus firmam a Capitulo recipiens, cartam inde Capitulo conficiat modo consueto,
illamque realiter quatenus in se est confici procuret a tempore quo possessionem firme realiter
receperit infra duos menses. Alioquin, a firma predicta cadat ipso facto, et expectans proximam
firmam illam ex assignacione Capituli recipiat impune, facturus cartam quam alius necgligenter
facere pretermisit. Et si fidejussores in ipsa Carta conscripti decesserint, ipsam cartam innovare
teneatur firmarius, et fidejussores novos duos, videlicet de Stagiariis, ad minus infra duos menses
invenire. Fiantque carte decetero non juxta exemplum cartarum antiquarum, set prout domus
maneriorum et cetere res corumdem in veritate mancriorum (fn. 80) se habent. In cartis vero predictis
verum precium ponatur animalium receptorum, ac in dimissione manerii dimittantur equivalencia
capita, vel precium verum eorumdem. Sintque Canonici in admissione firmarum per juramenta
Ecclesie prestitum in suo ingressu astricti, quod implementa conservent, et, quatenus possibile
fuerit, dimittent: hocque in ipsis cartis conteneatur, ne ignoranciam hujusmodi pretendere valeant
eciam affectatam, quam ordinacionem cciam volumus extendi ad preterita. In qualibet autem
visitacione volumus et ordinamus observari, quod si reperta fuerit in quovis manerio aliqua domus
superflua voluntaria, seu indebite onerosa, secundum discrecionem visitancium et Capituli subducatur, domibus necessariis duntaxat remanentibus et suplendis ibidem.
Quia juxta laudabilem consuetudinem Ecclesie Sancti Pauli non sunt Canonici ad quoscunque
actus evocandi, nisi per literas in eorum stallis dimissas, seu Vicariis eorundem liberatas,
ac nonnunquam propter neglicenciam Vicariorum qui hujusmodi citaciones Canonicis intimare
necgligunt ad grave dampnum Ecclesie in agendis, non intersunt Canonici prefate citacionis
ignari: Statuimus quod eujuscumque Canonici Vicarius dictam citacionem Canonico majori
sumptibus ipsius Canonici intimare pretermittens, ab habitu et communia per xv dies suspendatur.
Item, ne Ecclesia diucius divinis defraudetur obsequiis, statuimus quod si Canonicus vel ejus
procurator suo stallo de Vicario vacante alium Vicarium ydoneum infra mensem a tempore vacacionis hujusmodi non presentaverit, liecat ex tune Decano et Capitulo, vel ipsi Capitulo, Decano
absente vel impedito, alium ydoneum Vicarium subrogare in stallo sic vacante. Item declaramus
quod infirmus Canonicus Stagiarius prope Ecclesiam habitans ut ad ipsius concilium et subsidium
de facili possit haberi recursus, communia et omnia alia commoda Ecclesie participet, sicut sanus
faceret presens in Ecclesia, exceptis pitanciis pro presentibus tantum ordinatis secundum voluntatem testatorum vel donatorum in casu suo.
Cap. 14. Declaracio quod Canonicus qui Manerium admiserit juxta consuetudinem Ecclesie ad terminum vite retinendum, illud nullo modo dimittere possit, nisi de voluntate et consensu Capituli.
In Dei Nomine. Amen. Nos Stephanus, permissione divina London Episcopus, (fn. 81) ordinando et
facicndo declaramus, quod Canonicus qui manerium in Ecclesia nostra London admiserit juxta
consuetudinem Ecclesie predicte ad terminum vite retinendum, illud nullo modo dimittere
possit, nisi de voluntate Capituli et consensu. Et si in dimissione de facto factam Capitulum vel
major pars reclamaverit, extune ad custodiam manerii et ad solvendum firmas Ecclesie nostre
debitas in quibuseunque rebus existant, compellantur dimittentes, hujusmodi dimissione non
obstante, per subtraccionem et sequestracionem omnium bonorum et beneficiorum que in nostra
habent Ecclesia vel sunt quomodolibet percepturi. Execucionem vero istius ordinacinois committimus Domino officiali Cantuariensi et Domino Archidiacono Colcestrie et officiali nostro. Acta
in Capitulo Ecclesie supra scripte xvj. Kal. Novembris, anno Domini Millesimo ccc. xxxj. Indictione xv. Presentibus discretis viris, magistris Johanne de Everdon, (fn. 82) Decano; Willielmo de
Meleford, Archidiacono Colcestrie; Johanne de Elham, Archidiacono Essexie; Roberto de Rediswelle, Thesaurario; Willielmo de Renham, Cancellario; Rogero de Waltham, (fn. 83) Henrico de
Idelesworth (fn. 84) , Laurencio Fastulf, (fn. 85) Roberto de Cantuariensi, (fn. 86) Alano de Hothum, (fn. 87) Johanne de
Offord, (fn. 88) Waltero de London, (fn. 89) Canonicis Ecclesie supradicte, et Ade del Eune de Maideston, Notario
publico. Non obstante statuto nostro quod incipit Quilibet Canonicus, &c. (fn. 90) Cum Johanne de
Everdon, Decano, et cum Magistro Johanne de Elham, Archidiacono Essexie, de consensu capituli
nostri hac vice dispensamus graciose, quod maneria omnia de nostra Ecclesia que nunc habent
pacifice teneant, dum tamen ex nunc de ipsis maneriis de quibus (fn. 91) cartas conficiant infra viij dies
proximos sub penis in predicto statuto contentis. Penam autem de amissione manerii volumus
habere locum in illo qui ipsam timet, non in illo qui ipsam affectat.
Nota de Manerio de Nastok, quod cum vacaverit per decessum alicujus Canonici et assignatur
alio Stagiario, mortuus Canonicus percipiet omnes fructus simul cum onere per annum sequentem,
et vivus tantum modo habebit pro implemento et ceteris omnibus grangiam que vocatur Wobode,
blado impleto.
Anno gracie Millesimo cco xlvjo tempore Henrici de Cornehull, (fn. 92) Decani, provisum fuit ut panis
niger xxx Canonicorum decetero non fiat, set tantum tres albi perpetuo liberentur, (fn. 93) et totum
caducum furfuris vendatur pro busca (fn. 94) emenda pro anno sequenti per visum Decani et Capituli.
De eodem eciam proficuo respondeatur Elemosine in viij marcis et Minoribus Prebendatis in
denariis pro sua porcione, panis niger qualibet septimana tres obolos eis qui plenas recipiunt liberaciones et reliquis, secundum suas liberaciones minores, durante nichilominus onere firmariorum
qui buscam inveniunt ad firmas suas (fn. 95) braciandas. (fn. 96)
Cap. 15. Declaracio super juramento Articulorum ad quos Canonici sunt astricti nondum approbatorum per Episcopum.
Radulphus (fn. 97) permissione divina London Episcopus universis Christi fidelibus ad certitudinem
presencium et memoriam futurorum. Dudum visitantibus nobis Ecclesiam nostram London et
ejusdem loci Capitulum, inter cetera comperimus inter Fratres et Canonicos nostros ibidem dubitacionem exortam quibusdam ex ipsis conscienciam sibi facientibus scrupulosam super eo quod
tam in antiquis quam in novis ipsius Ecclesie registris scriptum invenitur, quod Canonicus in sui
recepcione jurare tenetur inter cetera, quod approbatas et approbandas ipsius Ecclesie consuetudines,
prout eas didicerit, observabit. (fn. 98) Et cum eisdem Registris quamplurimi scripti sunt articuli
observandi in eadem Ecclesia, quorum omnium habere memoriam vix patitur fragilitas humana,
quorum eciam aliqui in contrarium usum, et aliqui in desuetudinem abierunt. Quidam eciam ex
ipsis Articulis Minores Prebendatos et ceteros Minores Ecclesie Ministros plusquam Canonicos
concernunt, et aliquos quasi parvi ponderis ex levitate pretermissos vel necglectos dedecet juramenti vinculo seu perjurii pena vallari: pecierunt quidam de dictis Canonicis per nos una cum
Decano et Capitulo declarari vim et effectus hujus juramenti, et ad quos articulos observandos, et
qualiter vinculo talis juramenti censeatur Canonicus astrictus. Nos autem, a cordibus hesitancium
hujusmodi scrupulum auferre, et dubitacionem per multa retroacta tempora inde habitam ad
certitudinem perpetuam reducere cupientes, de unanimi consensu Decani et Capituli predictorum
declarando statuimus et statuendo declaramus, quod hujusmodi vinculum juramenti ad observanciam consuetudinum legitimarum ipsius Ecclesie approbatarum et approbandarum, prout in genere
prefertur, generaliter extendatur. Singulares quidem Articulos consuetudinum predictarum per
dictam Ecclesiam necessarios vel evidenter utiles Canonicum per juramentum sic debere observare intelligimus et declaramus, ut cum eas sciverit a Decano et Capitulo communiter observari,
eas observare ex contemptu non omittat, maxime si ad illas observandas ex parte Decani et
Capituli, vel Decanatu vacante, vel Decano legitime impedito, per ipsum Capitulum fuerit monitus,
vel in specie requisitus. Ad illos vero articulos ubi pena pecuniaria vel alia declaratur, non est
equm transgressorem illarum perjurum reputari, set penam adjectam debite decernimus observari.
Ad minores vero observancias in Registris scriptas quamquam honestas, vel ad alias que Minores
Prebendatos, Vicarios, et Servientes, vel alios Ecclesie Ministros concernunt, non intelligimus
hujusmodi juramentum extendi, ne in hujusmodi forcius astringantur seculares Canonici quam
religiosi, qui regule deserviunt arciori, quorum transgressores punire sufficiet secundum Regulam
Canonicam per Ecclesie Residentem. Ceterum cum in Registris supradictis talis contineatur
clausula, (fn. 99) prout sequitur, Verum ne cuiquam de fratribus admissis veniat in dubium, ad quarum
consuetudinem observacionem ex debito teneantur, has inferius notatas consuererunt Fratres observare,
et cetera que ibidem sequuntur; de premissorum Decani et Capituli consensu statuimus et declaramus, quod cum in penalibus benignior sit interpretacio facienda, verbum illud ex debito non ad
debitum juramenti, set tantum ad debitum obediencie referatur, ut ad eorum observanciam, prout hic
superius exprimitur, et non aliter, sub debito obediencie tantum modo censeatur astrictus. Preterea
de ipsorum Decani et Capituli consensa statuendo precipimus, quod illa Rubrica que invenitur in
Registris eisdem scripta sub hac forma Ad inferius scripta tenentur Canonici per juramentum, et
tanquam ex vicio Scriptoris sine consciencia dictancium patentur erronea, a singulis Registris
Ecclesie abradatur, et non solum a libris, set a memoria totaliter deleatur. Et in premissorum
omnium testimonium et fidem perpetue firmitatis Sigillum nostrum, una cum Sigillo Communi
Capituli nostri, fecimus hiis apponi. Actum et datum in Capitulo nostro in Festo Commemoracionis Sancti Pauli Doctoris Gloriosissimi, Patroni nostri, Anno Domini Millesimo ccco
tricesimo, et consecracionis nostre duodecimo.
Cap. 16. Ordinacio Decani et Capituli super reformacionem status Magistri Novi Operis et officium ipsius contingencium.
Memorandum, quod die lune proxima post Festum Circumcisionis Domini Anno Domini
Mo ccc xxx ijo constituti in Capitulo Decanus et omnes Stagiarii cirea reformacionem et ordinacionem status Magistri Novi Operis et officium contingens tractarunt, et post tractatum habitum
deliberacione provida, ut infra sequitur, ordinarunt perpetuis temporibus fore observandum:
Claves omnium pixidum in quibus reponuntur oblaciones ubilibet ad Ecclesiam Sancti Pauli pro
novo opere pervenientes sint in Thesaurario decetero sub Sigillo alicujus Canonici Stagiarii, prout
antiquitus esse consueverant. Preterea, pecunia de pixidibus quibuscunque predictis recepta
statim in Thesaurario in Cista, in qua antiquitus reponi consueverat, sub sigillo alicujus Canonici
Stagiarii (fn. 100) reponatur, et Custos Novi Operis septimanatim vel per quindenam inde recipiat per
liberacionem alicujus Canonici Stagiarii, prout indiguerit, ut antiquitus fuerat observatum. Et
si omnes Stagiarii a Civitate fuerint absentes, tunc Sacrista cum uno de Cardinalibus Chori, amoto
sigillo Canonici puchie (fn. 101) peccunie, apposito peccuniam necessariam liberent Custodi, et puchiam
reconsignent.
Item, sexto Idus Januarii anno supradicto Johannes de Pateneye tune Custos Novi Operis ad
sancta Dei Evangelia, ipsis per ipsum corporaliter tactis et inspectis, in presencia Capituli
juramentum prestitit corporale, quod fideliter se haberet in suo officio, videlicet, fideliter se
onerando de preceptis, et quod precepta fideliter in opere Ecclesie expenderet, et de expensis
compotum terminis assignatis redderet fidelem. Quodque nullum opus novum absque diffinicione
Decani et Stagiariorum decetero inchoaret; nec de pecunia Ecclesie quicquam alicui absque
deliberacione Stagiarii (fn. 102) mutuaret; nec jocalia aliqua in Ecclesia ubilibet oblata de cetero venderet
vel distraheret, Stagiariis inconsultis; quodque de pixidibus predictis vel de Clericis ad recolligendum hujusmodi oblaciones prefectis, nichil decetero percipiet, nisi in presencia alicujus
Stagiarii ad hoc per Decanum et Stagiarios deputati, oblacionibus ad altare Sancte Katerine
pervenientibus exceptis. Ad hec ordinamus, quod omnes et singuli deputati ad recolligendum
et conservandum oblaciones ubicumque in Ecclesia que ad Novum Opus pertinent, vocentur
coram Decano et Stagiariis et ibidem jurent, quod decetero in officio suo fideliter se habebunt,
et quod plene omnem pecuniam quocunque die ad suam Stacionem obvenientem, sive in auro,
sive in argento, in pixidibus statim reponent. Quodque cum aliquod jocale oblatum fuerit, eo die
Sacriste denunciabunt, si presens fuerit, vel si absens quam cicius ejus copiam in Ecclesia habere
poterit, ut in matricula (fn. 103) Ecclesie inter alia jocalia conscribatur. Nec decetero pro hujusmodi
oblacionibus colligendis deputetur aliquis nisi per Decanum et Stagiarios, nec positus seu deputatus
amoveatur nisi per eosdem: set, si deliquerit, statim per Custodem denuncietur Stagiariis presentibus, et per eos puniatur, vel, si excessus exigerit, in totum amoveatur. Et quod omnes
oblaciones indistincte, ubicumque et omni die, tam die Parasceves, quam aliis hujusmodi diebus, in
pixidibus plene reponantur. Et hoc specialiter jurent pro hujusmodi oblacionibus colligendis
deputati, Custode oblacionum perveniencium ad altare Beate Katerine excepto. Preterea
ordinamus, quod magister Novi Operis in computando computet distincte de legatis, quatenus
possibile fuerit, maxime, videlicet, a quo, quantum, et ex cujus testamento recipit. Idem quod
faciat computando empta et soluta, scilicet dicendo in meremio empto ad tale opus, vel solutum
tot carpentariis operantibus tale quid per tot dies. Preterea ordinamus, quod dictus Magister et
ceteri sui successores computent de oblacionibus pervenientibus ad puerperium, sicut de aliis.
Et ut facilius prefatus Magister suum computum reddere possit, et Decanus et Stagiarii dictum
compotum audituri in audiendo releventur, quater in anno, quando virisimiliter plures aderunt
Stagiarii, videlicet, in Natali Domini infra xij dies, in Festo Pasche infra viij dies, in Festo
Nativitatis Sancti Johannis Baptiste infra viij dies, in Festo Sancti Michaelis infra viij dies,
prefatus Magister suum compotum reddere teneatur, nisi Decanus et Capitulum terminos illos ex
causa duxerint prorogandos.
Cap. 17. Injuncciones Magistri Willielmi de Monteforti, Decani, super statu Minorum Canonicorum, Presbiterorum, et Vicariorum Ecclesie Sancti Pauli.
Anno Domini Moccolxxxixo mense Julii ad honorem Dei et Ecclesie Sancti Pauli London,
necnon et propter salutem ac honestatem Ministrorum ejusdem Ecclesie, facte sunt iste Injuncciones per Magistrum Willielmum de Monteforti, (fn. 104) Decanum dicte Ecclesie, et per ejusdem loci
Capitulum, super statu Parvorum Canonicorum, Presbiterorum, et Vicariorum, ministrancium in
Ecclesia supradicta.
Cap. 18. Primo de Parris Canonicis.
Cum Parvi Canonici ad hoc in Ecclesia Sancti Pauli London sub certis stipendiis sint
specialiter instituti, ut cum Capellanis et Vicariis ad hoc idem deputatis ipsi Ecclesie in horis
Canonicis, tam nocturnis quam diurnis, competenter deserviant humano more, sicut idem
Canonici sunt per jusjurandum astricti: ipsis Parvis Canonicis in virtute obediencie injungimus,
ut unusquisque eorum deinceps singulis septimanis prefate Ecclesie pro Majoribus Canonicis, tam
alienigenis quam indigenis, cessante cujuslibet peccunie vel rei alterius paccione et peticione,
deserviant successive, nisi cum presens Canonicus propter festi solempnitatem quod occurrit,
officium hujusmodi exequi voluerit per seipsum. Cum non sit dubium paccionem vel exaccionem
peccunie, vel rei alterius, in hoc casu symoniace pravitatis scrupulo non carere; per hoc tamen
dictis Parvis Canonicis facultatem non tollimus recipiendi a Majoribus Canonicis seu Procuratoribus eorundem, quod ipsis fuerit eciam hac occasione liberabiliter, et sine qualibet paccione, seu
exaccione, collatum. Penam vero Parvi Canonici huic injunccioni quoad officium, ut premittitur,
faciendum absque causa racionabili non parentis hanc esse decrevimus, quod pro defectu officii
sui per septimanam suam, ut premittitur, non impensi stipendiis Ecclesie per septimanam illam
privatus existat.
De officio Cardinalium.
Et quatenus necglectus ejus in dicto officio exequendo decreverit, eatenus subtraccio stipendiorum
decrescat. Et ne quis in hac parte possit ignoranciam pretendere, unumquemque Parvorum
Canonicorum volumus per alterum Canonicorum Cardinalium de sua Ebdomoda decetero
premuniri.
De Missa beatissime Virginis per parvum Canonicum celebranda.
Item injungimus eisdem, quod unusquisque eorum cum assignatus seu deputatus fuerit ad
Missam de gloriosa Virgine celebrandam, illud compleat per seipsum, nisi legitime fuerit
impeditus, quo casu tempestive provideat quis de sociis Canonicis vel Presbiteris, non quibuscunque, set notis et honestis et in Ecclesia titulatis, illud peragat vice sua, eumque premuniat
competenter. Et hoc idem de Missa Apostolorum celebranda in prima pulsacione in Ecclesia
Sancti Pauli precipimus observari. Injungentes taliter premunito, quod se non reddat difficilem
in hac parte.
Item injungimus unicuique Parvo Canonico habenti Altare in Ecclesia memorata, quod in
legendo vel cantando sequatur tabulum, sicut simplices sacerdotes, qui ad hoc ex sua intitulacione
tenentur. Et quod unusquisque ex illis proprias domos habens, unum saltem secum habeat
socium cohabitantem Canonicum, dummodo ad hoc domus ille sufficiant, ut sic uterque alteri de
vita et conversacione mutua vicissitudine testis existat.
De Parvis Canonicis Chorum custodientibus.
Item volumus, quod quatuor Canonici Minores, scilicet duo Cardinales, et duo alii, diligenter
Chorum de die et de nocte custodiant, ita quod defectus ministrancium in Ecclesia scribant, et
semper in sexta feria Decano, vel ejus locum tenenti, referant, absque personarum deletu.
De Parvis Canonicis, Sacerdotibus, et Vicariis.
Item injungimus Minoribus Canonicis, Presbiteris, et Vicariis, quod dicbus quibus Chorum
regunt, postquam celebrans in Majori Altari inceperit Gloria in excelsis Deo, et Credo in unum
Deum, et Sanctus, et Agnus Dei, prosecucionem eorundem arripiant; et deinde alii de Choro
eos in predicta cantando sequantur, sicut in aliis Ecclesiis Cathedralibus observatur.
Cap. 19. De Exploratore hore matutine.
Item injungimus Vicariis, quod unusquisque eorum per septimanam sue Cantarie successive sit
Explorator hore competentis ad matutinas surgendi, et quod ea comperta campanam pulset in
domo Vicariorum suspensam, ut sic excitet socios ad surgendum, ne, per obaudicionem Campanarum Ecclesie, quis eorum absenciam suam a matutinis possit ulterius excusare. Et quia
Ecclesie tante ministros circa incumbens sibi officium ad laudem Dei decet esse sollicitos et intentos,
injungimus Parvis Canonicis, Presbiteris, Vicariis, quod tam de die, quam de nocte, Chorum
debito modo sequantur, scilicet in matutinis et horis dici in xv psalmis, commendacionibus, et
Missis Capitularibus, quociens celebrantur, nisi infirmitate vel alia justa causa fuerint prepediti.
De qua Decano, vel ejus locum tenenti in Capitulo, sequente crastino ad ultimum fiat fides. Et
quod omnes predicti stallos suos in Choro ingressi dum psalmodizant, erecti stent conversis vultibus in partem Chori alterutram distincte, et cum debito tractu, psallentes. Et semper in fine
psalmi quando Gloria Patri canitur, ex utraque parte Chori se versus Altare inclinent, ita quod
simul inchoent, simul pausent in medio, simul resumant, et sine contenciosa prevencione psallendo
simul finem imponant.
Quod nullus Chorum exeat incepto officio sine licencia Decani vel ejus locum tenentis.
Nullusque eorum durante servicio Chorum exeat, nisi ex causa racionabili Decano vel ejus
locum tenenti primitus exponenda. A risu et cachinno, contenciose rixa, et colloquio non
necessario omnino abstineant dum sunt in Choro. Et ad horum aliquod nullum sociorum provocare presumant, nec inter horas per Ecclesiam inhoneste discurrant, ut in se eamque Dei decet
ministros, tam honestatem quam maturitatem ostendant.
Cap. 20. De Sacerdotibus.
Item injungimus omnibus Sacerdotibus Ecclesie supradicte, qui cum onere sequendi Chorum
recepti sunt, quod sub pena privacionis Altariorum suorum Chorum ipsum et tabulam in legendo
et cantando sequantur decetero ut tenentur. Aliis vero sacerdotibus, quanquam cum onere
non admissis injungimus, quod cum intabulati fuerint, tabulam in legendo et cantando sequantur:
alioquin, a pitanciis et curialitatibus (fn. 105) Majorum Canonicorum et habitus delacione exclusi, sine spe
ulterius promocionis in Ecclesia memorata remaneant, nisi forte quis eorum per sibi incumbens
officium, vel aliud racionabile, a tali onere censeri debeat excusatus.
Cap. 21. De commorantibus Sacerdotibus cum Vicariis.
Item volumus, quod duo Sacerdotes bone et honeste conversacionis et maturi in Vicariorum
domibus commorentur, qui eorum introitum videant et egressum, ac Decano, vel ejus locum
tenenti, insolencias nuncient eorundem.
Cap. 22. De Vicariis.
Injungimus eciam omnibus Vicariis, quod unusquisque eorum coronam irreprehensibilis parvitatis habeat, et tonsuram secundum gradum sui ordinis congruentem, crinibus itaque incisis quod
inferiores extremitates aurium detegantur. Eisdem eciam specialiter injungimus, quod unusquisque eorum in sua septimana Cantariam suam per seipsum teneat, nisi per infirmitatem seu
minucionem fuerit impeditus. Et quod de cetero in Choro cantent cantus organicos, (fn. 106) ubi Epistola
de more legitur, et non in pulpito, sicut fieri consuevit. Injungimus eciam singulis Vicariis,
quod quociens Misse Beate Virginis diebus vicis sue intersunt, tempestive veniant et usque ad
consummacionem Misse remaneant, a tumultu, rixa, et aliis inhonestis desistentes omnino. Et
precipimus, quod Vicarius nimis tarde veniens, scilicet antequam primum Christe eleyson incipiatur, vel ante finem Misse recedens, denarium unum amittat, pari pena unumquemque eorum
decernentes multari pro qualibet absencia a matutinis. Item injungimus omnibus supradictis,
quod tam de die, quam nocte, in hospiciis suis conversentur honeste, communem mensam in illis
intertenendo, nisi cum a Majoribus Canonicis vel aliis personis honestis alibi fuerint invitati,
jacendo eciam et morando exceptis horis debitis, quibus vel pro officiando Ecclesiam, vel pro
spaciando exierint in comitiva decenti. Interdicentes eisdem nichilominus consuetudinem
inhonestam et colloquium cum mulieribus suspectis, maxime in Ecclesia, ex quo scandalum poterit
suboriri. Et quod nec de die nec de nocte per Civitatem discurrant, nec extra hospicium
proprium hospitentur, nec tabernas ingrediantur occasione quacunque, cum a talibus Dei ministri
debeant penitus esse alieni. Item, quia diebus festivis et solennibus precipue magis indecens est
Chorum, dum hore dicuntur, Vicariis vacuum inveniri, omnibus Vicariis firmiter injungimus
quod deinceps dominos suos ad ostium Capituli non expectent, sicut est antea usitatum, set statim
incepta hora tercia unanimiter revertantur in Chorum, et moram trahant ibidem quousque hore
compleantur, nisi forte de mandato nostro seu Domini sui oporteat aliquem eorum exire. Preci
pientes similiter quod in primis vesperis Festorum dupplicium et secundis cum Canonicus Major
vel Minor officium completurus pro incensandis altaribus Chorum exierit, nullus Vicarius preter
secundarium et proprium Vicarium ejusdem Canonici eum extra Chorum sequatur, nisi a Decano
licenciatus ex causa vel tenente locum ejus.
Cap. 23. De Scriptore Tabule.
Scriptor tabule in virtute obediencie et sub debito prestiti nobis juramenti injungimus, quod
officium suum fideliter exequatur, ita quod unum per fraudem seu maliciam non oneret, et alteri
per graciam indebite deferat seu favorem, set circa intabulandos rectum ordinem sine saltu et
equitatem omnimodam studeat observare, nisi propter intabulandorum infirmitatem, minucionem,
seu aliud impedimentum hujusmodi, nonnunquam aliter disponere compellatur. Sciturus, quod si
in hac parte culpabilem invenerimus, non omittemus quin sibi penam perjuros a jure editam
infligamus.
Cap. 24. De querimoniis factis Domino Stephano, Episcopo, Decano, et Capitulo, de Ministris Ecclesie de non bene sectandi Chorum.
Memorandum, quod cum frequens querimonia, non absque scandalo et detrimento cultus divini,
nobis Decano et Capitulo facta esset, que quidem eciam ad aures venerabilis Patris Domini
Stephani (fn. 107) Episcopi nostri pervenit, quod aliqui Ecclesie nostre ministri, Minores Canonici, Capellani perpetui, Canonicorum Vicarii, ad sectam Chori juramento astricti, Chorum de die et nocte
debite non sequuntur, et eorum aliqui quibusdam horis Chorum intrantes, ante horam percantatam
Chorum exeunt, cum juxta antiquam Ecclesie consuetudinem scriptam exire non deberent, nisi
ad superioris jussum, vel ex causa evidenter necessaria, nec secundum juramentum suum Chorum
sequuntur taliter exeuntes. Et consimiliter, quod aliqui de ministris predictis, salutis sue inmemores,
erga Decanum et Majores Canonicos superiores suos, quibus ad obedienciam tenentur ex debito
juramenti, irreverenter et inobedienter se gerunt, aliquando dicendo mendaciter ipsos Majores
Canonicos non esse suos superiores, et se de ipsis non curare; de eisdem suis superioribus tam inter
ceteros Ecclesie ministros quam alios clericos et laicos dampnabiliter detrabendo, et eciam contra
ipsos superiores suos per illicitas conventiculas conspirando in grave periculum animarum: nos,
Decanus et Capitulum supradicti, consenciente et ad hoc nos excitante venerabili patre nostro
Domino Episcopo predicto ad honorem Dei et divini cultus augmentum, salutem animarum et
tocius Collegii quietem nostri, licet contra ministros predictos in premissis reos gravius procedere
possemus, hoc tamen moderamine inde hac vice duximus ordinandum; Injungentes et precipientes primo et principaliter omnibus et singulis hujus Ecclesie ministris, tam Minoribus
Canonicis, quam Capellanis, Vicariis, et aliis, ad quod inter se pacem et caritatem continuam
habeant juxta doctrinam Apostoli Patroni nostri honore invicem prevenientes. Et erga Decanum
et Capitulum et singulos Fratres Capituli in gestu et verbis reverenter se gerant, et Chorum
debite sequantur, ne in sentenciam illam incidant, qua dicitur, maledictus homo qui opus Domini
fecerit necligenter. Et ad amplius vitandum Ecclesie et personarum scandalum et periculum
animarum in virtute sancte obediencie et juramenti quod ministri dicti nobis et Ecclesie sunt
astricti, ac sub pena excommunicacionis et perpetue amocionis ab Ecclesia, omnibus et singulis
Ecclesie ministris supradictis firmiter inhibemus, ne ipsorum aliquis de Majoribus Canonicis
superiorbus suis inter se, nec apud quoscunque alios, detrahat, nec de eorum aliquo quicquam
inhoneste clam vel palam loquatur, nec ipsorum aliquem contumeliose provocet, nec contra eos
conventiculas illicitas suis conspiracionibus faciat. Set, si dictorum ministrorum aliquis per
quemcunque de suis superioribus vel sociis offendatur, vel erga aliquem de Fratribus vel Ministris
causam justam cujuscunque injurie vel gravaminis possit et velit pretendere, inde, juxta antiquum
Ecclesie morem, reverenter et modeste Decano et Capitulo conqueratur, qui debitam justiciam
facient conquerenti. Ceterum quoad sequelam Chori in cujus defectu preter pericula animarum
deperit statui Ecclesie et honori, laudabilem consuetudinem in talibus antiquitus usitatam
duximus innovandam, decernentes, quod Minores Prebendati, qui in frequentacione Chori inventi
fuerint necligentes, et de cetero ex consuetudine absentes fuerint a Choro in matutinis, hora
prima, Missa Majori, vel vesperis, pro qualibet de quatuor horis predictis fiat eis subtraccio unius
bolle Cervisie sue bracini, vel si scripti in tabula non expleverint quod sibi tabula dictaverit
agendum per se vel per socios suos sine defectu. Decrevimus eciam, quod de stipendiis cujuslibet Vicarii Chorum debite non sequentis quociens in frequentacione Chori necligens compertus
fuerit, vel remissus, pro qualibet de quatuor horis principalibus supradictis in quibus presens non
fuerit, et similiter, quociens scriptus in tabula ad aliquod Ecclesie ministerium, illud suo tempore
debite non fecerit, detrahatur ei unus obolus. Et ut bene sequentes Chorum ad devocionem et
officium Ecclesie fervencius animentur, volumus et ordinamus, quod tam dicta cervisia a
Minoribus Prebendatis, et peccunia a Vicariis sic detracta, accrescat aliis Minoribus Prebendatis
et Vicariis qui fuerint horis illis, et inter bene meritos, secundum disposicionem Camerarii et
Cardinalium Chori, modo debito distribuatur, secundum meritum presencie et laboris, absque
accepcione personarum, super quo ipsorum Camerarii et Cardinalium consciencias oneramus.
Quibus eciam Camerario et Cardinalibus in virtute obediencie injungimus, quod de frequenter
delinquentibus in premissis nos informent, ut secundum culpe frequenciam pena valeat aggravari.
De supradictis vero ministris, qui horis aliis mediis Chorum non sequuntur, et de Capellanis ad
sequelam Chori artatis Chorum debite non sequentibus, vel de ministris ipsis in Ecclesia vagantibus, dum per ceteros de Choro Ecclesiasticum Officium celebratur, ad denunciacionem Cardinalium Chori nobis faciendam qualibet sexta feria, correcciones Canonicas Capitulariter fieri
volumus secundum antiquum Ecclesie hujus morem. Attendant insuper omnes et singuli hujus
Ecclesie Ministri, quod de cetero dissimilare nequimus neque volumus, quin-contra delinquentes
in premissis, vel aliquo premissorum, per rigorem justicie procedamus, ut quos timor Dei a malo
non revocat, penalis coherceat disciplina. Actum et datum in Capitulo nostro nonis Octobris,
Anno Domini Mocccmo vicesimo octavo.
Cap. 25. Ordinacio ad tollendum dubitacionem de cordibus quorundam Fratrum trepidancium de modo Stagiarie ortam.
In Cordibus quorundam fratrum trepidancium, ubi trepidandum non est, ortam de modo
Stagiarie inter festum Nativitatis Sancti Johannis Baptiste et Sancti Michaelis in Ecclesia London
faciende dubitacionem volens Capitulum enodare, ad tollendum omne consciencie scripulum,
antequam consuetudinem Stagiandi in dicto termino seu quarterio nondum scriptam hac scriptura
taliter exprimere decreverunt; videlicet, quod antiquus Stagiarius a die sabbati proxima ante
festum Sancti Petri quod dicitur ad vincula, quo die compotus Camere pro precedenti quarterio
communiter redditur, usque Sancti Michaelis proximo sequens, quod tempus pro colligendis et
reponendis bladis et fructibus beneficiorum que de Ecclesia vel aliunde habuerit, et competencius
disponendis domui sue pro anno futuro omnibus Stagiariis concessum extitit antiquitus cum usu
continuo subsequenti, possit absque commune illius quarterii vel pitanciarum tune occurrencium
dispendio ab Ecclesia licite abesse. Et, si forsan inter festum Sancti Johannis et diem sabbati
predictum per dies aliquos ab Ecclesia absens esset, liceat ei totidem dies tantummodo post
dictum diem sabbati pro complecione Stagiarie facere. Ita quod completis per presenciam
Stagiare tot diebus in illo quarterio continue vel divisim, quot inter festum Nativitatis Sancti
Johannis Baptiste et diem sabbati predictos existunt, minucionibus eciam in illis diebus debite
allocatis, totum residuum tempus illius quarterii in expedicionem utilitatis et solacii sibi cedat,
nisi ex honestate in dupplicibus festis pro Sanctorum honore, quorum festa medio occurrerint
tempore, si senserit se posse comode in Ecclesia suam presenciam exhibere. Actum et scriptum
in Capitulo memorato ij Idus Julii, Anno Domini Mocccmoxixo; presentibus, et expresse consencientibus, fratribus et Stagiariis Magistris et Dominis Roberto de Baldok (fn. 108) Middlesexie, Willielmo
de Mileford (fn. 109) Colcestrie Archidiaconis; Ricardo de Graveshende (fn. 110) Thesaurario; Roberto de
Clothale, Cancellario; (fn. 111) Henrico de Saracenis, Waltero de Thorp, (fn. 112) Rogero de Waltham, (fn. 113) Johanne
de Dictone, (fn. 114) Gerardo de Cusaunce, (fn. 115) Willielmo de Bray, (fn. 116) Johanne de Colcestria, (fn. 117) Stephano de
Segrave (fn. 118) nuper Archidiacono Essexie.
Cap. 26. Declaracio cujusdam materie questionis inter Robertum de Baldok et Stephanum de Segrave, orte super assecucionem manerii de Draytone
Memorandum, quod cum inter Dominos Robertum de Baldok ex parte una, et Stephanum de
Segrave ex parte altera, dudum orta fuisset materia questionis super assecucione manerii de
Draytone vacantis per mortem Magistri Walteri de Thorpe; dicto Stephano asserente et petente
dictam firmam sibi debere assignari racione sue residencie complete; dicto Roberto obiciente, quod
idem Stephanus cursum suum illa vice perdere deberet, racione interrupcionis Stagiarie sue post
dictam complecionem, propter quod ad ipsum tanquam ad proximiorem incursu inter seniores
Stagiarios debere dictum Manerium assignari, super hiis juxta Ecclesie consuetudinem judicio
Capituli se subeuntes, propter quod Capitulum inquisito prius de observacione et consuetudine
Ecclesie in multis casibus similibus antea accidentibus et observatis, declaravit dictum Capitulum
unanimi consensu, quod interrupcio facta, ut premittitur, tantum debet illi ad dampnum illius
quarterii seu ulterioris temporis quo fuerit ab Ecclesia absens, si in illo tempore vacaverit
manerium vel alia comoditas. Et, si rediens protestatus fuerit de resumendo stacionem suam,
et postea illam continuaverit more Ecclesie, admittitur secundum gradum ingressus sui, tune ad
firmam postea tempore sue Stagiarie vacantem, et ad certa similia comoda que durante continuacione stacionis sue quocunque modo pervenerint. Datum in festo Sancte Agnetis (fn. 119) virginis
primo. Anno Domini Mocccmoxxo.
Cap. 27. Declaracio super quadam Clausula in Cartis tradicionis maneriorum et domorum communium Capituli per cursum residencie Ecclesie Sancti Pauli.
In Dei Nomine Amen. Cum pluries inter Stagiarios in Ecclesia Sancti Pauli London super
quadam clausula in cartis tradicionis maneriorum et domorum communi Capituli per cursum
residencie ipsis Stagiariis sub nomine firme secundum morem Ecclesie commissorum contenta, ista
videlicet (fn. 120) quod quicquid melioracionis in domibus vel utensilibus firmario cedente vel decedente
inventum fuerit liberum et quietum remanebit Decano et Capitulo sine recompensacione, murmur
ac gravis querimonia in Ecclesia et Capitulo ac alias inter Fratres frequenter fieret, Clausulam
illam omnem boni recompensacionem excludens iniquitatis et injusticie arguendo. Bone memorie
Ricardus de Neuport, (fn. 121) dudum London Episcopus, qui Canonicus et Stagiarius dicti Capituli
fuerat, premissorum habens noticiam: Attendens insuper quam plures Canonicos dictorum
maneriorum et domorum firmarios occasione dicte clausule tam odiose de emendandis seu
augmentandis eisdem maneriis vel domibus non curasse: quin pocius cum nulla melioracionis
recompensacio haberetur ad sufficienciam reputantes vetera in maneriis et domibus quantumcunque
debilia et competenter disposita sustentare; inter primos tractus suos in dicto Capitulo cum
Canonicis habitos omnes et singulos Fratres tune Stagiarios instanter excitavit ad predictam
clausulam in premissis casibus subducendam, qui omnes tune in hoc cum ipso unanimiter
consenserunt. Priusquam tamen concensus ille redigeretur in scriptis, morte preventus fuit
Episcopus supradictus. Pensantes itaque omnes et singuli dicte Ecclesie Stagiarii nune Capitulum
facientes, quorum major pars dicte suasioni Episcopali consenserant tam utile quam necessariam
fore dictam clausulam moderari, ne de cetero Canonicorum maneriorum et domorum firmariorum
ab emendacione seu augmentacione ipsorum maneriorum vel domuum devocio vel affeccio subtrahatur, ad tollendam omnem malignandi materiam, venerabili Patre Domino Stephano, (fn. 122) Dei
gracia nunc London Episcopo, quosdam de fratribus predictis ad hoc excitante necessarie id eis
suadente, dictam clausulam duxerunt taliter moderandam, quod dempta clausula predicta exnune
ejus loco sic scribatur et perpetuo observetur. Quod quicquid melioracionis inventum fuerit
tune ibidem in domibus vel utensilibus predictis, liberum et quietum eisdem Decano et Capitulo
remanebit; ita tamen, quod si domos aliquas inutiles vel ruinosas destruxerit, vel onerosas aut
male dispositas in melius mutaverit, alibi transferendo vel competencius disponendo, debita recompensacio sibi fiat de necessariis et utilibus melioracionibus per eum, ut premittitur, factis, cum
aliis inutilibus vel ruinosis per eum destructis, vel male dispositis, alibi translatis, seu utilius et
melius ordinatis, dum tamen sufficiencia aysiamenta domorum necessariarum et utilium dimittantur.
Liceat quoque cuilibet firmario domos onerosas seu male dispositas transferre vel mutare, et
utilius ac honestius disponere, et inutiles omnino delere. Et hanc premisse clausule moderacionem
vult Capitulum in omnibus cartis maneriorum et domorum Capituli exnunc poni et perpetuo
observari, et eam tam ad maneria et domos Capituli ad firmam in presenti habentes extendi, quam
ad alios quoscunque Stagiarios domos et maneria per cursum in posterum habituros Acta et
innovata in Capitulo London ij Idus Julii anno supranotato, (fn. 123) presentibus et expresse consencientibus,
Fratribus de capitulo Stagiariis Magistris et Dominis, Roberto de Baldok (fn. 124) Middlesexie, Willielmo
de Mileford Colcestrie Archdiaconis; Ricardo de Graveshende Thesaurario; Roberto de Clothale
Cancellario; Henrico de Saracenis, Waltero de Thorp, Rogero de Waltham, per quem, tanquam
per procuratorem, dictus Middlesex presens extitit; Johanne de Dictone, Gerardo de Cusance,
Willielmo de Bray, Johanne de Colcestre, Stephano de Seigrave nuper Archidiacono Essexie;
et dictus Archidiaconus Middlesexie postmodum veniens personaliter apparuit.
Cap. 28. Ordinacio Domini Radulphi de Desceto, Decani, de officio Serciencium et Garcionum Ecclesie Sancti Pauli.
Ordinatum fuit (fn. 125) tempore Radulphi de Disceto, Decani, quod omnes Servientes Ecclesie et Garciones essent in Ecclesia tempore yemali in prima pulsacione complectorii, nec postea exient de
Ecclesia, nisi esset major necessitas. Item, in estivali tempore in pulsacione prima ignitegii omnes,
nec tunc postea, exire. Item, quod omnes Servientes per se facerent scrutinium in Ecclesia post
clausionem ostiorum, et similiter post matutinas. Item, quod in omnibus dupplicibus festis et
ix leccionum aliquis eorum assidue custodiat ostium vestibuli ne aliquis extraneus intret unde
suspicio sinistra haberi posset. Item, quod ipsi responderent de omnibus rebus que portantur
extra vestibulum ad deserviendum in Ecclesia. Item, quod ipsi Servientes per seipsos plicarent
Capas de Choro, turres, (fn. 126) dalmatica, et vestimenta, eodem die quo istis utitur. Item, quod Serviens
Ebdomodarius semper faceret moram in Ecclesia ad eam custodiendam, excepto tempore commestionis, et tunc, quod aliquis garcio loco Servientis esset. Item, quod Servientes sint obedientes
Sacriste qui pro tempore fuerit in quibus decet, et maxime in hiis que spectant ad utilitatem et
honestatem Ecclesie. Item, quod garciones sint jurati Sacriste de fidelitate, et Servientes pro
garcionibus in omnibus respondeant. Item, quod tantum duo garciones sint in Ecclesia. Item,
quod pro fovea mortui facienda non accipiant ultra iijd, et hoc a divite. A mediocri ijd vel jd, a
puero nisi tantum quadrans.
Cap. 29. Declaracio super dimissione firmarum ecclesiarum de Wylesdone, Sancti Pancracii, et aliarum graciarum, et super tradicione earundem.
In Dei Nomine Amen. Quia super tempore vacacionis seu dimissionis ecclesiarum que non
sunt in maneriis Capituli, set seorsum absque manerio, nomine gracie Canonicis Stagiariis solent
per Capitulum assignari, et de diversitate tempore solucionis faciende Camere pro eisdem dubitacio
et discordia inter Fratres et frequens Capituli turbacio hactenus sunt exorte; Volentes J. de
Everdon, (fn. 127) Decanus, et Fratres Stagiarii dubia ad certitudinem et diversa ad uniformitatem
reducere, die sabbati post festum omnium Sanctorum Anno Domini Mocccmoxxij ordinaverunt;
quod firme Ecclesiarum de Wylesdon, Sancti Pancracii, de Sunnebury, Brichlyngseye, vel
decime Ecclesie Sancti Egidii, que sub nomine gracie Fratribus Stagiariis ad firmam per
Capitulum secundum residencie sue cursum tradi solent, quocunque tempore anni vacaverint, in
festo Sancti Petri ad vincula realiter admittantur, et tune primum libere ingrediantur Fratres
succedentes quibus dicte firme fuerint assignate. Ita tamen, quod si blada vel fenum decimalia
illius autumpni tune instantis ante dictum festum Sancti Petri decimentur, tune liceat dicto
Fratri cui assignacio facta est, fenum vel blada illa decimata libere colligere et in grangia vel alia
domo ecclesie reponere absque gravi detrimento executorum defuncti. Et incipiet quilibet novus
firmarius graciarum predictarum solvere pro decimis illis quod Camere debetur pro compoto die
Sabbati ante festum Sancti Petri supradictum. De bladis vero per defunctum in terris ecclesie
seminatis, liceat excecutoribus defuncti libere disponere, remanente tamen inde decima successori.
Si quas vero terras Warectaverit (fn. 128) vel rebinaverit (fn. 129) defunctus, sumptus appositos executoribus
defuncti vivus succedens solvere teneatur. Domos tamen et Pasturam libere teneant executores
defuncti, vel eorum assignati, usque ad dictum festum Sancti Petri, quia tune dimittent edificia et
implementa, si qua per cartam debebuntur, in adeo bono statu quo fuerunt recepta, vel meliori.
Cap. 30. Charta de temporalibus, vacante Episcopatu London, 11° Eduardi IV. 19° Decembris apud Windsor. (fn. 130)
Decanus et Capitulum de temporalibus bonis et rebus predictis plenam et liberam administracionem habeat et omnimoda emolumenta percipiat, et inde disponere et ordinare possunt prout eis
melius et utilius videbitur faciendum, et prout Episcopi illius loci inde possent facere ordinare et
disponere sede plena, aut nos et heredes nostri inde facere possemus temporibus vacationum
predictarum.
Cap. 31. [Juramentum in admissione alicujus Dignitatis seu Canonici. (fn. 131) ]
In Dei Nomine Amen. Ego N. juro quod ero obediens Decano et Capitulo in licitis et Canonicis mandatis. Fundationem seu officium meum ad quod admissus sum et laudabiles Consuetudines ac Statuta Ecclesie Sancti Pauli observabo. Et si (quod absit) in parte vel in toto non
observari a me contigerit correctiones in eisdem fundationibus limitatis subibo, et me humiliter
subiturum promitto. Si vero in Statutis penas meis demeritis dignas taxari non contigerit,
poenas arbitrarias juri non contrarias et expresse repugnantes humiliter subibo. Querelis quibuscunque, provocationibus, et appellationibus, earumque et juris ac facti remediis et beneficiis mihi
in premissis, vel ex eorum occasione quocunque modo competentibus, et de cetero competituris,
renuncio hic pro perpetuo, eisque omnibus cedo, et ab eisdem recedo totaliter et expresse in
his scriptis. Et, si contrarium egero, me nunc pro tunc perjurii reatum incurrere expresse
profiteor. Juro insuper, quod contra juramentum meum per dictum dispensationem non impetrabo,
et si aliqua gratis mihi offeri contigerit, ea non utar ullo modo. Sic me Deus adjuvet.
Cap. 32. [Feoda in admissione alicujus dignitatis seu Canonici. (fn. 132) ]
|
| Decano et Capitulo | 3 s. et 1lb piperis. |
| Succentori | 20 s. |
| Sacristæ | 3 s. 4 d. |
| Clerico Capituli | 6 s. 8 d. |
| Cuilibet virgifero | 3 s. 4 d. |